अच्युत वाग्ले का लेखहरु

‘अमेरिकन ड्रिम’ विविध रङ, सामाजिक संरचना वा भूगोलका राष्ट्रका सपनाहरूको मानक नै नभए पनि प्रेरक हो भन्न सकिन्छ । अमेरिकी स्वतन्त्रताको घोषणामा उल्लिखित ‘जीवन, स्वतन्त्रता र खुसी पछयाउने लगाव’लाई नै अमेरिकी सपनाको आधार मान्नेहरूको कमी छैन । खासगरी सन् १९३१ मा इतिहासकार जेम्स ट्रस्लो आडाम्सले ‘एपिक अफ अमेरिका’ पुस्तकमा यसलाई आधुनिक समाजका मूल्य सुहाउँदोगरी परिभाषित गरेपछि ‘अमेरिकन ड्रिम’ बौद्धिक बहसको आम शब्दावली भएको हो ।
पूरा पढ्नुहोस्
सन् १९९० को दशकको सुरुदेखि विश्वमा लोकतान्त्रीकरणको लहर आयो । त्यस यताका अढाई दशकमा मुलुकको विकास र जनताको जीवनस्तर सुधारमा ल्याउने उपाय र औजारका रूपमा राज्यको संस्थागत क्षमता विश्व अर्थराजनीतिक बहसको केन्द्रविन्दुमा छ ।
पूरा पढ्नुहोस्
नेपालको कूटनीतिक हैसियत लगभग शून्यमै झरेको अनुभव अब आमरूपमै गर्न थालिएको छ । नेपालका लागि अहम् महत्त्वका मुलुक वा बहुराष्ट्रिय निकायस्थित नियोगका कामकारबाहीप्रति सम्बन्धित समकक्षी (काउन्टरपार्ट) ले गर्ने व्यवहार एवं त्यहाँको नेपाली समुदाय र सरोकारवालाको अपेक्षा वा सन्तुष्टि/असन्तुष्टि यस्तो हैसियतका मूल मापक हुन् ।
पूरा पढ्नुहोस्
प्रसिद्ध अमेरिकी राजनीतिशास्त्री एवं हार्वर्ड विश्वविद्यालयका प्राध्यापक स्टयानले हफम्यानले सन् १९६६ मा ‘हठधर्मी वा असान्दर्भिक ? राष्ट्रको भविष्य र पश्चिमी युरोपको मुद्दा’ शीर्षकको शोधपत्रमार्फत स्वतन्त्र राष्ट्रहरू (नेसन स्टेट्स) को, खासगरी आर्थिक औचित्यलाई बौद्धिक बहसको केन्द्रभागमा ल्याएका थिए । त्यस अघि सन् १९३४ मा नै लियोन ट्रटस्कीले ‘नेसन स्टेस’को कब्जाबाट उत्पादनमूलक शक्तिहरूलाई पूर्णत: मुक्त गर्ने कुरा अघि सारेका थिए ।
पूरा पढ्नुहोस्
अघिल्लो महिना लोकसेवा आयोगले सरकारी सेवाका लागि अनलाइनमार्फत दरखास्त आह्वान गर्‍यो । यस्तो दरखास्त दिनेमा सुब्बा पदका आकांक्षी यति धेरै भए कि त्यसले लोकसेवाको कम्प्युटर सर्भर नै क्रयास भयो । आयोगले दरखास्त दिने समयावधि बढाउनुपर्‍यो । खाली पद संख्याभन्दा केही गुणा बढी दरखास्त पर्नु स्वाभाविकै हो ।
पूरा पढ्नुहोस्
दोहोरिइरहने तरलता संकटको घातक असर सिंगो अर्थतन्त्रसम्म फैलिन नदिने औजार ‘जोखिम व्यवस्थापन कोष’ हो ।
पूरा पढ्नुहोस्